Las tribus de Greene y la indistinción entre lo moral y lo político

Main Article Content

Guillermo Lariguet
E. Joaquín Suárez-Ruíz

Moral Tribes, de Joshua Greene (2013), proposa dues tasques complementàries: d’una banda, desacreditar arguments filosòfics clàssics en l’àmbit moral i polític (per exemple, de Kant o de Rawls); de l’altra, oferir arguments constructius des d’un utilitarisme, articulat com un pragmatisme profund, que permet donar compte dels conflictes del vincle Nosaltres-Ells i, alhora, propugnar solucions en termes d’una ‘metamoral’ superadora. En aquest treball ens aturarem en una dificultat de la seva proposta: la manca d’una distinció adequada entre allò moral i allò polític a l’hora de caracteritzar els problemes-exemple proposats. Argumentarem que un concepte de ‘metapolítica’, en complementarietat amb el concepte de ‘metamoral’, permetria resoldre aquesta dificultat de manera més efectiva.

Paraules clau
tribus morals, utilitarisme, deontologisme, vel de la ignorància, metamoral, metapolítica

Article Details

Com citar
Lariguet, Guillermo; Suárez-Ruíz, E. Joaquín. «Las tribus de Greene y la indistinción entre lo moral y lo político». COMPRENDRE: Revista catalana de filosofia, 2025, vol.VOL 27, núm. 1, p. 99-121, doi:10.60940/comprendrev27n1id432838.
Referències

ALEMÁN, Ángel, «Universalismo y particularismo en el Tribunal Constitucional. Sobre su uso (y abuso) de los precedentes extranjeros». Teoría y realidad constitucional [Madrid], 40, 2017, pp. 530-559.

DAGUERRE, Martín, «Naturalismo ético». En LARIGUET, Guillermo, YUAN, Sol y ALLES, Nicolás, La metaética puesta a punto. Santa Fe: Universidad Nacional del Litoral, 2023, pp. 22-49.

DANÓN, Laura, «Análisis conceptual para filósofos naturalistas». En LARIGUET, Guillermo, La urdimbre de la razón. Ensayos de filosofía teórica y práctica contemporáneos. Mar del Plata: Kazak, 2017, pp. 11-35.

DE WAAL, Frans, «Natural normativity: The ‘is’ and ‘ought’ of animal behavior». Behaviour [Leiden], 151 (2-3), 2014, pp. 185-204.

DEEM, Michael, «Dehorning the Darwinian dilemma for normative realism». Biology & Philosophy [Berlin], 31, 2016, pp. 727-746.

DENNETT, Daniel, La peligrosa idea de Darwin. Barcelona: Galaxia Gutenberg, 1999.

DIÉGUEZ, Antonio, «Delimitación y defensa del naturalismo metodológico (en la ciencia y en la filosofía)». En GUTIÉRREZ-LOMBARDO, Raúl y SANMARTÍN, José (eds.), La filosofía desde la ciencia. Ciudad de México: Centro de Estudios Filosóficos, Políticos y Sociales Vicente Lombardo Toledano, 2014, pp. 21-49.

DWORKIN, Ronald, Life's dominion: an argument about abortion, euthanasia, and individual freedom. Londres: Vintage, 2011.

Julieta ELGARTE, Julieta y Martín DAGUERRE, Martín, «Construyendo desde adentro: repensando la metaética y el debate sobre el aborto desde una comprensión evolutiva de la naturaleza humana». En LÓPEZ-ORELLANA, Rodrigo y SUÁREZ-RUÍZ, E. Joaquín (eds.), Filosofía posdarwiniana. Londres: College Publications, 2021, pp. 349-374.

EPSTEIN, Seymour, «Integration of the cognitive and psychodynamic unconscious». American Psychologist [Durham], 49, 1994, pp. 709–724.

GREENE, Joshua, The terrible, horrible, no good, very bad truth about morality and what to do about it. New Jersey: Princeton University, 2002.

GREENE, Joshua et al., «The Neural Bases of Cognitive Conflict and Control in Moral Judgment». Neuron [Elsevier], 44, 2004, pp. 389-400.

GREENE, Joshua, Moral Tribes. Nueva York: Penguin Press, 2013.

GREENE, Joshua, «La broma secreta del alma de Kant». Traducción de E. Joaquín Suárez-Ruíz. Revista de Humanidades de Valparaíso [Valparaíso], 20, 2022, pp. 183-229.

HAIDT, Jonathan, «The Emotional Dog and its Rational Tail: A Social Intuitionist to Moral Judgment». Psychological Review [Washington], vol. 108, núm. 4, 2001.

HAIDT, Jonathan y JOSEPH, Craig, «La mente moral: cómo cinco grupos de intuiciones innatas guían el desarrollo de varias virtudes, e incluso algunos módulos, específicos a la cultura». Traducción de E. Joaquín Suárez-Ruíz. Revista de Humanidades de Valparaíso [Valparaíso], 19, 2022, pp. 313-348.

HARDIN, Garrett, «The Tragedy of the Commons». Science [Washington], 162, 1968, pp. 1243-1248.

HAYDEN, Robert, «Democracy” without a demos? The Bosnian constitutional experiment and the Intentional construction of nonfunctioning states». East European Politics and Societies [Thousand Oaks, California], 19 (2), 2005, pp. 226-259.

HELD, David, Democracy and the global order: From the modern state to cosmopolitan governance. Redwood City: Stanford University Press, 1995.

JECKER, Nancy y CAMPBELL, Courtney, «Book Review: Ronald Dworkin, Life's Dominion: An Argument about Abortion, Euthanasia, and Individual Freedom. New York: Alfred A. Knopf, 1993». Cambridge Quarterly of Healthcare Ethics [Cambridge], 3 (2), 1994, pp. 303-306.

JIMÉNEZ ALEMÁN, Ángel A., «Derecho global». Eunomía. Revista en Cultura de la Legalidad [Madrid], 11, 2016, pp. 237-245.

KAHNEMAN, Daniel, Thinking, Fast and Slow. New York: Farrar, Straus and Giroux, 2011.

LARIGUET, Guillermo, «Pluralismo, Conflictos Trágicos de Valores y Diseño Institucional. En torno a algunas ideas de Isaiah Berlin». Derechos y Libertades: revista de filosofía del derecho y derechos humanos [Madrid], 15, 2006, pp. 135-171.

LARIGUET, Guillermo, Dilemas y conflictos trágicos. Una investigación conceptual. Lima-Bogotá: Palestra-Temis, 2008.

LARIGUET, Guillermo, «Las tensiones internas del pluralismo moral». Isegoría [Madrid], 44, 2011, pp. 161-184.

LARIGUET, Guillermo, «Ética, giro experimentalista y naturalismo débil». Estudios de filosofía práctica e historia de las ideas [Mendoza], 16 (2), 2014, pp. 85-98.

LÓPEZ-ORELLANA, Rodrigo y SUÁREZ-RUÍZ, E. Joaquín (eds.), Filosofía posdarwiniana. Enfoques actuales sobre la intersección entre análisis epistemológico y naturalismo filosófico. Londres: College Publications, 2021.

NAGEL, Thomas, «The Fragmentation of Value». En NAGEL, Thomas, Mortal Questions. Cambridge: Cambridge University Press, 1979, pp. 13.

RAWLS, John, «Justice as fairness: political not metaphysical». En FREEMAN, Samuel Richard (ed.), Collected Papers. Cambridge: Harvard University Press, 1999, pp. 388-414.

RAWLS, John, «The law of peoples». Critical inquiry [Chicago], 20 (1), 1993, pp. 36-68.

SCHMITT, Carl, Theory of the Partisan. New York: Telos, 2007.

SLOVIC, Paul, «If I look at the mass I will never act: Psychic numbing and genocide». Judgment and Decision making [Cambridge], 2 (2), 2010, pp. 79-95.

SUÁREZ-RUÍZ, E. Joaquín y CALVENTE, Sofía, «Filosofía experimental ayer y hoy: revisión de una tradición filosófica en proceso de (re)consolidación». Artefactos [Salamanca], 11 (2), 2022, pp. 163-190.

TOBEÑA, Adolf, Neuropolítica: toxicidad e insolvencia de las grandes ideas. Barcelona: ED Libros, 2018.

TODOROV, Tzvetan, Nosotros y los otros: reflexión sobre la diversidad humana. Madrid: Siglo XXI, 1991.

TOMASELLO, Michael, A natural history of human morality. Londres: Harvard University Press, 2016.